Door seksuoloog Lobke Borger
Testicle Talks
De eerste 100 patiënten zijn inmiddels gezien op de late-effectenpoli van het Radboudumc. Het is zo’n plek waar de tijd anders aanvoelt. De haast van de behandeling is voorbij, maar echt ‘klaar’ ben je nog niet. Tijdens je ziekte ging alles over overleven, schema's en controles. Maar maanden of soms jaren later, wanneer de controles minder vaak worden en de omgeving denkt dat het hoofdstuk afgesloten is, kun jij merken dat je lijf en je hoofd toch een ander verhaal vertellen.
Late effecten op seksualiteit komen vaak voor. En niet alleen na (zware) complicaties, ook wanneer de behandeling ‘goed is verlopen’. Je lijf en je hoofd onthouden meer dan je denkt. Denk aan vermoeidheid die niet weggaat of concentratieproblemen die je kunnen belemmeren in het dagelijks leven. Daarnaast kunnen er veranderingen ontstaan in je zin in seks, moeite met het krijgen en/of behouden van erecties of het krijgen van orgasmes. Ook kunnen er fertiliteitsvragen spelen. Je lijf is technisch gezien beter, maar het kan niet meer voelen als dat van jou.
En dan kunnen er gedachten komen als:
- Dit hoort er vast bij.
- Het zal wel weer overgaan.
- Ik mag niet klagen, ik ben er nog.
Maar het gaat niet alleen over seks hebben. Het kan ook gaan over jezelf niet meer herkennen of over je gevoel van mannelijkheid. En over durven zeggen dat iets niet meer werkt zoals vroeger en dat dat pijn doet, ook al ben je dankbaar.
Tijdens of vlak na je behandeling kun je al iets doen. Namelijk door signalen serieus te nemen en niet over je grenzen heen te leven omdat je denkt dat je moet presteren. Juist door vragen te stellen over intimiteit en/of seksualiteit en erover te praten voordat je vastloopt. En door te erkennen dat angst en controleverlies erbij horen. Wachten tot het vanzelf overgaat of je kop in het zand steken is helaas nog steeds geen efficiënte methode.
We zijn gelukkig steeds beter geworden in overleven. En bij overleven hoort ook genieten van het leven. Laten we op 14 februari het leven en de liefde vieren, want het is tenslotte Valentijnsdag. Bijvoorbeeld bij het concert dat wordt georganiseerd door @For Those Who Couldn’t Be Here. Zeven opkomende artiesten en een twaalfkoppig strijkersensemble verzorgen de muziek. Je mág namelijk genieten van het leven en de liefde. En als je lijf daar een ander tempo in heeft, helpt praten vaak meer dan zwijgen.